Deze pagina zal steeds in ontwikkeling blijven. Ik zet er mijn ervaringen in die voor anderen ook waardevol kunnen zijn.

Wegen: METEN IS WETEN! Het is verstandig cavia's iedere week te wegen. Ook als ze gezond zijn. Je hebt zo altijd een extra controle over hoe het met je cavia gaat. Afvallen zonder aanwijsbare reden is niet normaal. Probeer de oorzaak te achterhalen, en ga er mee naar je dierenarts. (Overtuig je dat je dierenarts voldoende van cavia's weet. (of toegeeft wat hij/zij niet weet) Ieder heeft zijn specialisaties)
Wordt je cavia te dik, probeer dan wat meer beweging te geven, wat minder droogvoer kan ook, maar zorg dat je cavia altijd voldoende vitamine C binnen krijgt. (iedere dag) Dit halen ze niet uit hooi, dus dan extra groente, aangevuld met vitamine C tabletten, ongeveer 3 keer per week.
Groei: Cavia's groeien door tot ze ongeveer anderhalf jaar zijn. Om optimaal te kunnen groeien hebben de dieren een stressvrije omgeving nodig, en zullen zo min mogelijk van leefomgeving wisselen.

Eetlust: Een gezonde cavia eet de hele dag en nacht door. Af en toe wat rusten, en dan gaan ze er weer mee door.
Dat is nodig voor hun manier van verteren. Hun darmen hebben geen peristaltiek, zoals de onze, maar werken door er steeds wat aan toe te voegen, een schuif maar door systeem. Om die reden heeft een cavia altijd ten alle tijden hooi nodig in zijn kooi. Fris hooi, ook om zijn tanden af te slijten. Naast hooi hoort er ook altijd droogvoer te staan, het liefst pallets, van die geperste brokjes. Aan die brokken hoort vitamine C toegevoegd te zijn.

Drinken: De cavia dient altijd de beschikking te hebben over een drinkfles. Er zijn verschillende systemen, ieder heeft zijn voorkeur. Ik gebruik de standaard konijnen drinkflessen.
Het water moet vers zijn.
Let er op dat de dop niet verkalkt is. Dan hangt er water maar dan kan de cavia nog niet drinken.
Tijdens reizen van de cavia is komkommer handig, omdat dat veel water bevat.
een bakje voor het drinken volstaat niet, daar maken ze een enorme kliederboel van. Van die kliederboel kunnen ze ziek worden.

Schoonmaken van de drinkfles kan goed door wat rijst in de fles te doen met een klein laagje water. De dop er niet op doen, maar je vinger in de opening duwen en flink schudden. Leeggooien in het toilet. De dop kan eventueel met een ontkalker behandeld worden, maar dan wel erg goed naspoelen natuurlijk.

Poepjes eten: Cavia's hebben een soort herkauwers gedrag, ze eten hun zachtere keuteltjes. Ze pakken ze met hun bekje tussen hun pootjes zo uit hun kontje. Deze keuteltjes zijn zachter dan de andere keutels en we noemen ze blindedarmkeutels. Ze halen zo meer uit de voeding. Als een cavia uit balans is, bijvoorbeeld door een antibiotica kuur, dan eten ze vaak die poepjes bij anderen uit de groep weg. Deze poepjes bevatten o.a. vitamine B en K.

De voerbak: Zet bij voorkeur voerbakken in het midden van de kooi, dit voorkomt het beste dat de dieren in hun eten gaan plassen en poepen. Bij een flat werkt het plaatsen van de voerbak voorin het midden ook goed.
Ik doe altijd wat hooi onder de voerbak, zodat ze niet zoveel zaagsel in hun bakken lopen.
Vies voer wordt niet meer gegeten, dus is het handiger als het niet vies wordt.

Vers: Alle voer voor cavia's hoort vers te zijn. Als ze na een paar uur nog groente hebben liggen haal dat dan weg. Zo voorkom je dat ze aan bedorven etensresten gaan eten en daar ziek van worden. Geef je vers gras zorg dan dat daar geen zuring boterbloem of andere voor hen giftige planten tussen zitten. Een nieuw inzicht is dat veel gras blaasstenen kan veroorzaken, omdat er silicaten in gras zitten.
Klaver mag niet meer dan 15 % van het totale groen bevatten ivm gasvorming. Paardenbloem en weegbree zijn ook goed caviavoer bij gras. Ik geef geen koolsoorten, behalve soms in heel erg kleine hoeveelheden spitskool en boeren kool. Gasvorming is heel erg voor een cavia, ze hebben het eerder dan ze er van af zijn. Daarom ben ik er erg voorzichtig mee.
Appel geef ik nooit te veel in een keer, omdat ze daar wondjes van aan hun bek kunnen krijgen.
Sinasappel doe ik in vieren met schil. Vooral in een groep leren ze het zo goed te eten. Cavia's die gevoelig zijn voor blaasproblemen of schimmel hebben er baat bij.
Als er een nestje is geboren trakteer ik de moeder altijd op verse blaadjes venkel. Dat is goed voor de melkgift en ze zijn er hier dol op.
Vitamine. C: Overal is te lezen dat een cavia zelf geen vitamine C aanmaakt, en het dus nodig is om dagelijks voeding met vitamine C aan te bieden. Sommige cavia's eten meer van het hooi dan van hun brokken, dan is zeker een ruime portie groente noodzakelijk. Hier krijgen de cavia's ongeveer 200 gram groente per dag per cavia. In de zomer is dat vooral paprika, andijvie, soms aangevuld met wat versgeplukte onkruiden als weegbree en paardenbloemblad. Ook komkommer en wortelen staan dan op het menu. In de winter veel witlof en winterwortel. Minstens een keer in de week fruit, appel of sinaasappel.
Ik laat vooral ook de jonge dieren veel smaakjes proeven. Dat kan in hun verdere leven van pas komen. Bij hun moeder en in een groep leren ze gemakkelijk van alles te eten, omdat je snel moet zijn om het lekkerste hapje te bemachtigen.
Natuurlijk kopen we voor onze cavia's voer met voldoende vitamine C. Ook is het van belang op de datum van het voer te letten, omdat het vitamine gehalte terug kan lopen. Ik ben zelf tevreden met de cavia korrel van Kaper Fauna Food.
Ik leer mijn cavia's ook vitamine C tabletten te eten. Ik geef ze ongeveer 2 keer in de week een pil, die ze als snel als snoepje zien. Ze staan er hier voor op hun achterpoten om er als eerste bij te zijn. Ik geef gewoon die van het Kruidvat C-60 met sinaasappel smaak.
Bij jonge cavia's moet je ze het vaak even leren door de pil in hun bekje te steken. Al snel komen ze er zelf voor.
De cavia heeft 20 mg vitamine C per 24 uur per kilo lichaamsgewicht nodig, Jongen en vooral zwangere cavia's hebben 30 mg per dag per kilo lichaamsgewicht nodig. De mens heeft genoeg aan 55 mg per dag. Zo zie je dat en cavia naar verhouding veel meer nodig heeft.
Krijgt de cavia niet genoeg vitamine C dan kan je cavia ziek worden.
Bij een klein beetje te weinig merk je aan de cavia niet zo veel, ze hebben een minder goede weerstand en krijgen bijvoorbeeld sneller een longontsteking. Bij ernstiger tekorten ontstaan er verlammingen van de achterhand door bloedingen in de spieren en bij de gewrichten. De gewrichten gaan verstijven, de dieren hebben veel pijn en kunnen niet meer lopen. In een vroeg stadium kan dit nog genezen door vitamine C te gaan geven, maar helaas gebeurt het ook vaak dat de cavia's niet redden en overlijden.

Ik geef zelf altijd aan de ruime kant vit. C. Wat te veel is wordt uitgeplast. Iedere dag een vit. C pil geven heeft geen zin als ze voldoende groenvoer krijgen en als ze caviakorrels hebben met extra vitamine C toegevoegd.

Diaree: Zie je dat je cavia geen normale keutels in de kooi heeft liggen, maar zitten bv de pootjes onder de poepklonten, dan is er sprake van diaree. Geef dan geen zoete dingen, zoals fruit. Verder gewoon doorgaan met wat je anders voert.
Ook geen wortelen dan. De dierenarts kan een middel voorschrijven gemaakt van pectine en maïzena. Dat hielp hier snel en goed. Let er goed op dat er geen niet gegeten groente blijft liggen dat kan bederven, maar let ook goed op dat de groente die je voert van goede kwaliteit is. Nooit beschimmelde of rottende groente geven natuurlijk.
Cavia's hebben een goede neus voor de versheid van groentes. Probeer het maar eens uit. Je zult zien dat ze de mest verse groente eerst eten.

Het schoonmaken van de huisvesting: Ik gebruik houtkrullen op de bodem. Na enige tijd kan door urine kalkafzetting in de kooi komen. Dit kan stinken en staat onfris. Het is gemakkelijk weg te halen met wat schoonmaak azijn of antikal. Het spul zijn werk laten doen, schrobben helpt amper. Als er nog kalk zit, dan weer een beetje spul er over, je ziet het dan bruisen, zo zie je dat het werkt. Naspelen met schoon water. Bij deze klus is het fijn handschoenen aan te doen, dat spaart je nagels;)
Ik sop de hokken uit met een sopje van afwasmiddel. Er zijn ook liefhebbers van bv lysol.

Mannetje en vrouwtje: Een mannetjes cavia noemen we een beer, en een vrouwtjes cavia een zeug.
Hebben ze samen gezeten, dan kan er een zwangerschap zijn ontstaan.
Ongewenste zwangerschappen (Ik hoop dat je dat nooit overkomt) kunnen in een vroeg stadium vaak met goed succes afgebroken worden door het zeugje rode biet te voeren. Geef dus nooit rode biet aan zwangere cavia's!

Geslacht bepalen: Je kunt direct na de geboorte het geslacht van de cavia bepalen. Bij een beertje ziet de geslachtsopening er uit als een streepje met een punt. Bij het zeugje heeft het de vorm van een Y met een punt in het midden boven de kom van de y.
Beertjes hebben een penisbot, zoals honden, die moet je kunnen voelen boven de punt van de i.
Als je met je vingers het geslacht van de cavia voorzichtig iets uiteen rekt zie je het beter.

beertje	zeugje (hoofd is boven)
dit zijn foto's van pasgeboren dieren.

Vouworen:
Zo ziet een vouwoor er uit.       Met dieren met vouworen fok ik niet.	De rand van het oor aan de voorkant is dubbelgevouwen. Het rechteroor van de cavia is vaak heftiger gevouwen als een vouwoor aan de linkerkant van van de cavia. Vouworen zijn niet erg, ze zijn alleen niet gewenst.	Vouworen laten zich niet gemakkelijk op de foto vastleggen. Je moet het vooral voelen. Je voelt een vouw zoals bij een dubbel gevouwen aanzichtkaart als die opengevouwen is. Het is anders als plakoren. Plakoren zie je bij pasgeboren jongen, dan zit het oor nog opgevouwen zoals in de baarmoeder. Als je zo'n oor openvouwt en bevoeld, dan voel je geen dikkere randjes.
	Dit is een nog jong maar uitmuntend oor. De randen zijn niet gevouwen. foto = Jasmijn

Het fokken:

Wanneer mogen beer en zeug samen: Een zeugje moet gezond zijn en minstens 800 gram wegen voor haar eerste nestje. Ze mag niet ouder zijn dan 10 maanden. De beste leeftijd voor cavia's is rond de 6 maanden
Als de cavia al een nestje heeft gehad mag ze hier weer bij de beer vier maanden nadat ze haar nestje heeft gehad. Heeft ze veel moeten inleveren voor haar laatste nestje, of is ze ziek geweest, dan wacht ik langer.

Duur zwangerschap: De zwangerschap bij een cavia duurt ongeveer 72 dagen.
We rekenen van het tijdstip van het bij de beer gaan tot de bevalling 82 dagen.
(bij mij waren de zeugjes van beer tot bevalling tussen de 68 dagen (één keer) en 168 dagen kwijt. Gemiddeld 82 dagen.)
De cavia is eens in de ongeveer 16 dagen 'bronstig' (wordt ook 'berig' genoemd).
Ze zal dan doorgaans de beer gewillig toelaten om voor nageslacht te zorgen.
Zeugjes zonder beertje willen dan nog wel eens gaan brommen als een beertje, en zich zelfs als zodanig gaan gedragen als ze samen wonen met een of meer zeugjes. Dominante zeugjes houden dat soms enkele dagen vol.

Wanneer gaan beer en zeug apart: Dat samen laten van beer en zeug doe ik tot ik de jongen voel trappelen. Een enkel keer eerder, als ze dan in een groep teruggaan, en ik zeker weet dat ze zwanger zijn door meer dan normale gewichtstoename.

Gewicht tijdens zwangerschap: Het gewicht van de cavia tijdens de zwangerschap gaat in het begin vaak schommelen. In de eerste week ven de zwangerschap valt ze vaak ongeveer 40 gram af, die er dan de volgende week weer aan zit.
Daarna komen ze iets meer dan normaal aan. Net voor je leven kan voelen, gaat het gewicht al sneller omhoog. Hier komen ze gemiddeld 100 gram per jong aan over de hele zwangerschap. Het merendeel groeien ze de laatste 3 weken.

Leven voelen: Ongeveer 21 dagen voor de bevalling kan je leven voelen als je rustig met je handen om/onder hun buik voelt.
Rond een week of 2 voor de bevalling zie je de jongen bewegen door naar de cavia te kijken.
De laatste dagen van de zwangerschap bewegen de jongen meestal minder, omdat de jongen dan heel strak in de baarmoeder zitten.
Je zal op het laatst de cavia ook vaak steeds rondjes zien draaien in hun kooi. (als of ze achter hun eigen kontje aanrennen)
Ze eten normaal hun blindedarmkeutels op door ze onder hun buik tussen hun benen door weg te eten.
Dat lukt niet meer met zo'n dikke buik, vandaar het rondjes draaien. Daar ontstaat een legkuil door.

Geen zwangere cavia's samen! Als een zeugje de andere zeugjes om zich heen kan verdragen (veel dames worden knorrig tegen de anderen als ze hoog zwanger zijn) Dan is het raadzaam de zeug in een zeugengroep te laten bevallen.
Mocht de zeug haar jongen niet goed uit het vlies halen, dan is er zo kans dat andere zeugjes haar daar mee helpen. 
Een naar anderen knorrige zeug zou in de bovenkant van een draadkooitje in de groep kunnen.
Dan heeft ze rust en is ze niet eenzaam. (eenzaamheid lijdt tot stress die we niet willen bij onze zwangere cavia's, dat geeft problemen met hun jongen)
Dat draadkooitje in een groep is ook een goede oplossing als er meer dan één zeugje in de groep zwanger is. Zwangere zeugjes horen niet samen in een groep. Ze zouden elkaar kunnen gaan helpen met drooglikken van de jongen, en zo zou de bevalling van het zwangere zeugje dat helpt vroegtijdig op gang kunnen komen. Het resultaat is dan meestal hele zwakke of dode jongen. Niet doen dus! Bovendien weet je niet van wie de jongen zijn als het tegen zit.
(er zijn fokkers die juist twee zeugen gelijk bij een beer zetten, zo heeft ieder zijn regels)

Ontsluiting: Bij cavia's kan je aan de plek waar bij veel dieren een staart zit voelen of ze al snel kunnen gaan bevallen. Ze hebben daar 2 botten die van onderen uiteen gaan voordat ze een jong werpen. Tegen de tijd dat ze gaan bevallen gaan die 2 botten langzaam uit elkaar. Bij 2 cm spreek je van volledige ontsluiting. (dan kan je duim er goed tussen) Ontsluiting krijgen is bij iedere cavia weer anders. Hier lijkt het dat bij dieren met een stevige bouw het langer duurt eer ze ontsluiting krijgen.
Dan kan je vinger tussen die botjes. (zachtjes met zo'n hoog zwangere cavia hoor)
Het komt aan het eind van de zwangerschap ook voor dat ze eerst bijna 2 cm ontsluiting hebben, en dan ineens weer minder.
Als je wilt weten hoe een niet ontsloten cavia aanvoelt kan je het bij je beer proberen. Langzaam langs de ruggengraat naar beneden, tot je bij de plek van de "staart" bent. Waar dat bot ophoudt kan je aan de onderkant de ontsluiting waarnemen.

Zwangerschapsvergiftiging: Helaas komt het bij het fokken ook wel eens voor dat je een zeugje krijgt met zwangerschapsvergiftiging. Ik heb het hier helaas ook meegemaakt. Ze heeft dan een of meerdere dode jongen in haar buik, die haar in een zeer korte tijd kunnen vergiftigen. (het bedorven bloed van het jong komt in moeders bloedbaan en binnen zeer korte tijd zijn nieren en lever vergiftigd en gaat de zeug dood.)
Zelf vind ik het de naarste manier om een zeugje te verliezen. Ze zijn zelden te redden. De symptomen zijn:
niet op groenvoer afkomen;
stilletjes in een hoekje weggedoken zitten;
het niet meer bewegen van één of meerdere jongen;
uitstaande open vacht. (bij gladharen te zien)
Ik zag het alleen aan het einde van een zwangerschap, rond de uitgerekende datum.

Geboorte: De jongen worden geboren in een vlies, later volgt de placenta. Normaal gesproken haalt de moeder haar jong gelijk uit het vlies, en likt het droog tot het gaat piepen. Ze pakt de baby onder haar buik vandaan bij de tandjes waardoor het gelijk kan adem halen. Vervolgens eet ze vaak de placenta op, die meestal aan het einde van de bevalling worden geworpen als alle jongen er uit zijn.
Ik probeer de placenta's te tellen, 1 per jong. (met de uitzonderingen van eeneiige meerlingen, dan zie je meer navelstrengen aan de placenta) Alle placenta's moeten uit de baarmoeder.
Een goede bevalling duurt niet meer dan 3 kwartier. Te grote jongen vragen vaak meer tijd, waardoor het voorkomt dat ze de geboorte niet overleven.
Als een moeder cavia niet gelijk het vlies van de kop van het jong haalt kan je een handje helpen. Natuurlijk met schone handen.
Je pakt met je vingertoppen het vlies onder de kin beet en trekt het over de kop los. De navelstreng mag je eventueel ook doorknippen. (Indien nodig afbinden met garen) Doorgaans is dat niet nodig. Probeer het zeugje zoveel mogelijk zelf te laten doen. Ik schakel vaak het vaderdier in om te helpen likken. Die zit dan in de kooi er naast. Nooit een beer bij de bevalling laten. In principe een zeugje bij de beer weghalen zodra je leven voelt, of liever nog eerder. Een zeugje is direct na de bevalling vruchtbaar, en de beer zal gelijk weer gaan dekken.
Bij weeënzwakte en bij het niet goed afkomen van de placenta  kan Uterovetsum een helpend middel zijn. Ik kocht het via internet, (zie de link pagina) maar bij de dierenarts hebben ze het ook. Als de weeën niet goed doorzetten met spoed naar de dierenarts, die dan Oxytocine in zal spuiten, 0,1 ml, dan moeten binnen het uur goede weeën zijn. Soms wordt een tweede dosis gegeven. Dit middel werkt alleen als het zeugje volledige ontsluiting heeft, en er dus "klaar" voor is.

Jongen: Cavia jongen worden geboren met "alles er op en er aan". Ze kunnen gelijk lopen en kijken. Ze hebben als het goed is een vacht. Hoe die er uit ziet verschilt per ras. Goed gezond jongen eten de eerste dag al mee van hooitjes en groente. Raak niet in paniek als dat niet zo is. Sommige nestjes komen met vast eten later op gang.
Als je zou moeten kiezen tussen twee dieren die verder even mooi zijn maar de een at als baby beter hooi en groente dan heeft de goede eter altijd de voorkeur. Cavia's horen goede eters te zijn. 

Bijvoederen jongen: Bij grote nesten (4 en meer jongen) en bij jongen die nog heel klein zijn (tot 60 gram) kan het nodig zijn wat extra's te geven aan de jongen. Bij een groot nest zet ik vaak een schaaltje droge havervlokken in de kooi. Moeder zal daar het meest van eten, dat kan geen kwaad. Een bruine boterham geweekt in volle koffiemelk wil ook wel een lekkernij zijn voor ze. Of (droge)  brinta, hoewel dat een kliederboel kan worden als het nat wordt. Jongen die niet drinken bij hun moeder krijgen hier volle koffiemelk.

Jongen die niet drinken bij hun moeder: Het blijft de vraag of je dan de natuur een handje moet gaan helpen. Omdat het rot is om een diertje dood te zien gaan van honger en dorst, hier hoe ik het meestal oplos: (ik heb een paar jongen gehad die pas na een week gingen drinken)
Als de jongen niet spontaan drinken, maar wel levendig zijn leg ik ze overdag om de paar uur aan bij hun moeder. Ik stop dan de tepel in hun mond. Het is zaak daar zelf heel rustig bij te zijn, dat helpt de dieren.
Voor en na weeg ik even om te zien of ze wat binnen krijgen.
Hebben ze niks binnen en vallen ze af, dan krijgen ze wat volle koffiemelk op een koffielepeltje van me.
Om de twee uur als ze zelf helemaal niks doen. Anders minder, omdat je dan nog hongergevoel over laat, waardoor ze zelf hun best gaan doen.
Met een spuitje drinken geven kan ook, maar is best moeilijk goed te doen, omdat je dan snel te veel geeft, wat tot verslikken kan lijden. Nooit het spuitje richting keel leegspuiten, altijd in de wangzak. Verslikken kan gemakkelijk longontsteking veroorzaken.

De hele fitte jongen eten gelijk mee, maar ook vaak na een dag gaan baby cavia's al mee te eten aan wat ze in hun kooi vinden.
Een sprietje hooi, wat gras, andijvie, paprika, (ze zijn vooral gek op de pitten van de paprika)  witlof, of andere groente.
Winterwortel is bij vele jongen favoriet.
Fris en vers gras echter is onovertroffen favoriet bij alle cavia's jong of oud.

Jongen blijven op zijn minst 28 dagen bij hun moeder. In heel enkele gevallen veroorzaakt een jong beertje veel onrust in de groep door zijn berig gedrag. Dan heb ik maar een keer het dier eerder gesepareerd, omdat die moeder toen maar tot drie weken melk gaf.
Op zich probeer ik de jongen zo lang als verantwoord is bij hun moeder te laten. Dit om hun sociale gedrag goed aan te leren. Ze leren veel dingen in een groep, veel meer dan dat ze met minder dieren samen zouden wonen.
Ik heb nooit ongewenste zwangerschappen gehad uit het fijt dat beertjes hier soms tot 5,5 weken bij hun moeder wonen.
Ik heb een keer de proef op de som genomen en een jong beertje bij een zeug gezet. Pas na bijna 4 maanden kon hij voor nageslacht zorgen.
Omdat er fokkers zijn die beweren al na 28 dagen ongewenste zwangerschappen te hebben gehad, blijf ik aan de veilige kant, en controleer steeds goed hoe actief de kleine beertjes zijn. Letterlijk kijk ik of ik vocht zie na een dekpoging. Tot nu toe dus nooit, en zie ik het als oefening voor de kleine heertjes.

Statistieken:

Na 39 nesten: Ik heb steeds zoveel mogelijk gegevens opgeschreven van de nesten die ik gehad heb. Ik merk dat ik het steeds leuker vind daar ook wat mee te doen. Na een paar uurtjes in Excel heb ik er een paar leuke getallen uitgekregen: gemiddeld is de zeug 85 dagen nadat ze bij de beer was bevallen; gemiddeld was het nest 4 jongen en de worp gemiddeld totaal 369 gram; gemiddeld woog een jong 107 gram; gemiddeld werden de jongen rond 10:07 uur geboren. Van de 39 nesten waren er 3 zwangerschapsvergiftigingen. 1 jong stierf enkele dagen na de geboorte. Er werden 135 jongen geboren: levende beren 61; levende zeugen 43; levende jongen 104; dode beren 19; dode zeugen 12; dode jongen 31; totaal beren 79; totaal zeugen 55; gemiddeld sinds ik fok om de 10 dagen een levend jong, een nest per maand. Nu afwachten hoe de gegevens over weer 39 nesten zijn Wat het aan geld gekost heeft om die 104 levende jongen te fokken daar wil ik maar over zwijgen. Elke hobby kost geld. Het heeft me tot nu toe af en toe wanhoop, verdriet, maar vooral heel erg veel blijdschap gegeven. En een berg leuke kennissen en enkele hele dierbare mensen rijker!! Als je de verdeling beren en zeugen ziet van de hier geboren jongen, zou je zeggen dat ik nog heel wat zeugjes te goed heb!! Bij de dode jongen waren ook meer beren dan zeugen, maar in verhouding is daar het aantal beren groter.